Jump to content

Arago

Nyyai Wikipedia
Manihot esculenta
taxon
Subclass offood ingredient, useful plant, poisonous plant Edit
Part ofBrazilian cuisine Edit
Has usefodder, medicinal plant, vegetable, agriculture Edit
Short nameM. esculenta Edit
Taxon nameManihot esculenta Edit
Taxon rankspecies Edit
Parent taxonManihot Edit
Has fruit typecapsule Edit
This taxon is source ofcassava root, Oloyti, tapioca, sweet cassava, bitter cassava Edit
Indigenous toSouth America Edit
External data available at URLhttps://www.gbif.org/dataset/31dc1507-a6e1-4233-a8df-c7a78596a7e4 Edit
Hardiness of plant10 Edit
Taxon author citationCrantz Edit
GRIN URLhttps://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?id=431678 Edit
Sequenced genome URLhttps://plants.ensembl.org/Manihot_esculenta Edit

A̱ra̱go (Manihot esculenta), Nu ba nyei a̱ra̱go, (ka̱yat a̱yiyrek ka ba yei na̱bvwa na̱yaan ni) a̱ ryyi du̱ nkon a̱hwwung ni, an byin Euphorbiaceae u̱ ba̱nyet ka̱tak Amerika, nyyai Bãrazil, Paraguay bu̱ a̱za̱gbang Andes. Ba kap a̱rogo u̱ du̱rya, ba ku kap a̱za̱gbang ka̱tak bu̱ a̱za̱gbang du̱tyin a konzan du̱kwoi, nu a̱yet a̱gbadang kyangya nu ba ya ni. Ba wrang a̱rogo a̱mi a̱ ya, ma ba̱ bvan a̱kpok a̱n yya nkyang nzaan. A̱yet kkwu a̱ ryyi di a̱nan ni. Ba̱nyet a̱ ya wwon ba bvo tyei yam i, Nka̱mpani yya pfong bu̱ a̱rogo a̱n yya nkyang. Farafa Brazil bu̱ a̱gari a̱za̱gbang a̱jenshring A̱firika, a̱yet npyyi na ba ya ni, nyyai a̱rogo nu ba kwang ni au̱ (ba krang a̱n yya a̱gari).

A̱rogo, nu a̱yet a̱gbadang kyangya nu a̱ wwat cet ni nbam bu̱ du̱cci nsaai, bu̱ yakpat, a̱ tyyi na̱ byyi kpungtun; ba̱nyet cci-kop nccj-kop cci tsson a̱ swat ka̱sa mba ka an nu. A̱ byyi kpungtun a̱ran nkyang nzaan rot syang a̱ ku ya ba wwon a̱ droka̱tyyi u̱ ka̱byen ka a̱ san cet ni. Ba̱nyet ba a̱ ku kap ba̱gu̱ngan ni mba a̱yet Naijeriya.

Ba kap a̱cwai bu̱ a̱yinyyat a̱rogo sa̱rei mba a̱byyi du̱kkwu ma ba kap a̱cwai u̱, ba̱gu̱ngan. Ba na ku jjyi ba̱shinsshon bu̱ tsutswat rot a̱ ga ku ya. Ba̱nyet a̱ kap a̱cwai ū ba̱t rot ba ga yywai nkyang a ku byyan ni.